Een verticale deelschool is een eenheid binnen de grotere school, waarin een kleine groep leerlingen onderwijs krijgt van een eigen team van docenten. Kleinschaligheid, verticale eenheden (van leerjaar 1 tot en met het examenjaar), persoonlijke aandacht voor de individuele leerling en uitdagend onderwijs zijn kenmerkend voor de verticale deelschool.
Kenmerken
Het concept komt uit Amerika. De belangrijkste elementen van de verticale deelschool op een rij.
- persoonlijk onderwijs
- vernieuwend en samenhangend
- onderwijskundig rooster
- beoordeling in actieve vorm.
Persoonlijk onderwijs
Op een verticale deelschool is er veel persoonlijke aandacht voor de persoonlijke groei van elke leerling. Elke leerling heeft een eigen individuele leerweg passend bij zijn mogelijkheden en interesses. Elke deelschool heeft een eigen docententeam dat verantwoordelijk is voor de leerweg van de leerling. De docenten zijn daarom goed in staat om de leerling te begeleiden bij het leerproces.
Vanwege de kleine eenheden kent elke leerling alle medeleerlingen en docenten. Het maximum is vierhonderd leerlingen en twintig docenten, maar honderd leerlingen en vijf docenten is ook een mogelijkheid. Een docent heeft niet meer dan tachtig leerlingen onder zijn hoede.
Vernieuwend en samenhangend
Een deelschool is geen kleine traditionele school, maar een school met vernieuwend onderwijs. De school gaat uit van een aantal essentiële competenties die uitdagend, in samenhang en diepgaand worden geleerd. Er wordt niet uitgegaan van veertien vakken.
Onderwijskundig rooster
Het rooster komt ten goede aan het leren van leerlingen en docenten. Dit betekent bijvoorbeeld voor leerlingen flexibele roosters met blokken, mogelijkheden voor binnen en buiten de school leren en een dagelijkse ontmoeting met een begeleider. Voor docenten houdt dit in dat structureel tijd wordt gepland voor collectieve lesplanning, intervisie en professionalisering.
Beoordeling in actieve vorm
Bij de beoordeling staat de leerling centraal. Door middel van presentaties van wat de leerling kan en heeft geleerd en portfolio’s wordt de leerling gevolgd. De leerling leert door feedback en reflectie.
Voordelen
De voordelen van kleine verticale deelscholen zijn:
- Er is geen breuk tussen onderbouw en bovenbouw: er is sprake van een doorgaande leerlijn.
- Op de verticale deelschool kan het leerproces beter gevolgd worden.
- De resultaten van leerlingen verbeteren op de verticale deelschool en het aantal tussentijdse schoolverlaters en spijbelaars daalt.
- De verticale deelschool creëert een veilige omgeving door kleinschaligheid. Het schoolklimaat en werkklimaat verbeteren (meer betrokkenheid, meer veiligheid, meer uitdaging).
- Het sociaal gedrag van leerlingen wordt beter.
- Omdat het docententeam klein is, zijn onderwijsveranderingen gemakkelijker te implementeren.
Begeleiding van CPS
CPS heeft veel ervaring met verticale deelscholen. CPS begeleidt bij het opzetten van verticale deelscholen en adviseert bij innovatief onderwijs.
