Sluiten

Zoeken in de website

Wisbordjes: hoe zet je ze zinvol in?

Wisbordjes: hoe zet je ze zinvol in?

Wisbordjes, je leest er steeds vaker over. Voor wie ze nog niet kent, het zijn een soort mini-whiteboards waarop leerlingen kunnen schrijven. Het werkt simpel: jij geeft een opdracht en elke leerling schrijft het antwoord op zijn eigen wisbordje. Op jouw teken houdt iedereen zijn bordje omhoog. Je ziet in één oogopslag wie het goed heeft en wie nog niet. En hoevéél leerlingen het goed hebben.

© Foto: Patrick Post

Het idee spreekt veel mensen aan. Geen leerlingen die geen beurt kregen en verontwaardigd laten weten dat zij ook het goede antwoord wisten, geen verlegen leerlingen die niet aan bod komen, geen afhakers die weer in de slaapstand wegzakken of dringend hun tas moeten reorganiseren. Maar wel een hele klas actief betrokken leerlingen die allemaal antwoord geven op jouw vragen. Het is een mooie aanvulling op vragen stellen en beurten verdelen.

Vier redenen om er niet aan te beginnen

  1. Wisbordjes zijn gedoe. Ik moet zorgen dat er voor elke leerling een veegdoekje en een stift is (die het doet!) en die bordjes moeten ook nog ergens worden opgeborgen. Wéér iets erbij in mijn toch al volle klas.
  2. Wisbordjes zijn hopeloos ouderwets. Waarom zouden we voorbijgaan aan de geavanceerde techniek en digitale middelen die beschikbaar zijn? Om over de goedkope, plastic uitstraling nog maar te zwijgen….
  3. Wisbordjes nodigen niet uit tot zelf ontdekken. Ze zijn alleen geschikt om te controleren of iedereen de klassikale instructie begrepen heeft. Is mijn rol als coach en begeleider opeens niet meer belangrijk?
  4. De nieuwigheid is er snel vanaf. In no time vinden de leerlingen de wisbordjes niet leuk meer en heeft de helft geen zin en worden ze gebruikt om puberale ongein op te kalken..

Maar ook: met sprongen vooruit

Laat ik vooropstellen: wisbordjes zijn geen haarlemmerolie. Maar als je ze goed gebruikt, kunnen de resultaten van je klas met sprongen vooruitgaan. Maar wanneer gebruik je ze goed?
Wisbordjes zijn uitstekend bruikbaar als je leerlingen een opdracht geeft en zij een antwoord moeten opschrijven waarvan je direct kunt zien of het goed of fout is. In termen van onderwijspsycholoog Benjamin Bloom hebben we het dan over de ‘lagere’ denkvaardigheden. Bijvoorbeeld:

  • inoefenen van concrete vaardigheden na jouw uitleg (onder meer correct rekenen, wiskunde, spelling of grammatica).
  • memoriseren van feitenkennis zoals jaartallen, topografie of de basisgrootheden en hun eenheden bij natuurkunde en scheikunde.

Bij dit soort vaardigheden zijn de wisbordjes een waardevol hulpmiddel. Je bent ervan verzekerd dat de hele klas oplet en meedoet en je weet van elke leerling of het de stof begrepen heeft.

Je krijgt unieke feedback

De directe feedback die je als leraar dankzij de wisbordjes krijgt, is ontzettend leerzaam. Je leerlingen weten dat ze antwoord moeten geven dus letten goed op. De antwoorden die ze geven maken duidelijk of jouw instructie helder was, of de leerlingen de opdracht goed hebben begrepen en of zij de stof beheersen. Deze directe vorm van feedback geeft jou de kans om goed te reageren. Misschien is er nog wat extra uitleg nodig of kun je juist gerust verder gaan met een volgend onderwerp.

Verschillende denkvaardigheden

Als je aandacht wilt besteden aan de ‘hogere denkvaardigheden’ en ‘diep leren’, bijvoorbeeld begrijpend lezen of begrip van geografische, natuurkundige of historisch fenomenen, kun je de wisbordjes beter in de la laten liggen en andere werkvormen inzetten. Die denkvaardigheden prikkel je namelijk het beste door het stellen van de juiste vragen.

Over de indeling van Bloom in zes verschillende denkvaardigheden en welke vragen je kunt stellen om die te prikkelen, kun je meer lezen in het blog Met de boom van Bloom stel je de juiste vragen.

Ben je nieuwsgierig geworden en wil je de wisbordjes gaan inzetten. Je kunt ze makkelijk zelf maken of aanschaffen in de winkel of op internet. Ik hoor graag je ervaringen!

Reacties

  1. Patrick Remmerie Patrick Remmerie - 14 maart 2017

    Inderdaad een goede methode. Ik heb dit tien jaar geleden ingevoerd, maar in het secundair/voortgezet onderwijs is het niet evident.

  2. Vera Vera - 14 maart 2017

    Het voordeel van eigen gemaakte wisbordjes (een insteekhoes met een A4-tje erin) is dat je ook modelen zoals de gebeurtenisketting, VENN-diagram, werkwoord-rijtjes en ga zo maar door in het wisbordje kunt doen. Het zorgt voor minder kopie├źn en variatie en actie in de les. Ik zie het zeker niet als enige middel, wel als een verrijking!

  3. Paul Ket Paul Ket - 16 maart 2017

    Papier en stift. Het kan ook anders: https://huizederidder.wordpress.com/2017/01/25/teach-like-a-champion-5-show-me/

  4. Boudewijn Hogeboom Boudewijn Hogeboom - 20 maart 2017

    De werkwijze vraagt een zekere routine en discipline van de klas, en dus van de onderwijsgevende. Als dat lukt kun je er ook goed mee spelen, zoals je beschrijft, Vera. Mooie blogpagina, helder en informatief, Paul.

  5. Jeroen van der Have Jeroen van der Have - 1 mei 2018

    Goede blog! Na de cursus van CPS ben ik de wisbordjes effectief gaan inzetten en heb er veel gemak van! Zo zien ze er wel professioneel uit en tegelijk kun je andere tools erbij stoppen: https://www.teachersbasics.nl/webshop/wisbordjes/detail/33/kunststof-wisbordje.html

Plaats een reactie

Over de auteur

Hogeboom Boudewijn portret kl  8496.jpg

Boudewijn Hogeboom

Boudewijn is adviseur bij CPS en expert schoolverbetering en schoolontwikkeling in het basisonderwijs.

Bekijk profiel

Gratis inspiratie, kennis en updates

Ontvang 1x in de zes weken de nieuwste blogs met tips en waardevolle kennis, nieuwtjes, artikelen, ebooks en inzichten automatisch in uw mailbox.

Meld mij aan