Zoeken in de website

Open/sluit dit paneel

CPS Blogs

 Lees ook onze andere  blogs

Wat zijn de grote voordelen van digitale lesobservaties?

Wat zijn de grote voordelen van digitale lesobservaties?

6 november 2017 - door Simone Kessels - 3 reacties

Onderzoek laat zien dat het geven van mondelinge feedback op basis van een lesobservatie een positieve invloed heeft op de ontwikkeling van de leraar. In de praktijk blijkt dat het niet altijd even makkelijk is om op frequente basis lessen te observeren. Inmiddels zijn er diverse digitale observatie-instrumenten op de markt gebracht die daarbij kunnen helpen. Wat zijn nou de belangrijkste voordelen van digitaal observeren?

Uit de gesprekken met schoolleiders en teamleiders die ik over dit onderwerp heb gesproken, komen de volgende voordelen naar voren:

  1. Het scheelt tijd, gedoe en papieren rompslomp
  2. Je brengt in één keer leraar- en leerlingengedrag in kaart
  3. Je kunt snel en heel gericht feedback geven
  4. Je kunt schoolbreed leraren en teams vergelijken en overzichten delen 

In dit blog ga ik dieper op deze voordelen. En omdat met digitale observatie-instrumenten persoonsgevoelige informatie wordt opgeslagen, zal ik bovendien ingaan op het privacy vraagstuk. 

#1 Het scheelt tijd, gedoe en papieren rompslomp

Normaliter zal degene die de observatie uitvoert, zich laten leiden door een vragenlijst. Nog altijd gaat het dikwijls om een papieren document, een kijkwijzer, waarvan de bevindingen later nog moeten verwerkt in een verslag. Het werkt natuurlijk prettiger als je direct met een tablet of laptop een digitaal formulier of een kijkwijzer kunt invullen en daar ook aantekeningen bij kwijt kunt. Dat scheelt tijd, gedoe en rompslop. En het is overzichtelijker.

#2 Je brengt in één keer leraar- en leerlingengedrag in kaart

Om een volledig beeld te krijgen van de effectiviteit van een leraar kijken teamleiders en schoolleiders naar zowel het gedrag van de leraar als dat van zijn of haar leerlingen. Dit gebeurt doorgaans niet in één lesbezoek en er zijn vaak verschillende vragenlijsten voor nodig. Een digitale lesobservatietool, zoals bijvoorbeeld de LesobservatieApp, biedt de mogelijkheid om de effectiviteit in een enkele observatie in kaart te brengen. Marius Verweij, Teamleider van De Meerwaarde in Barneveld: “Toen ik nog met een papieren vragenlijst werkte, keek ik de ene keer naar leraargedrag en de andere keer naar leerlingengedrag. Nu kijk ik naar beide, omdat de vragen naast elkaar staan.”

#3 Je kunt snel en heel gericht feedback geven

Hoewel sommige scholen nog zullen werken met papieren formulieren, vermoed ik dat het merendeel inmiddels wel werkt met een digitaal formulier. De grootste meerwaarde van digitaal observeren, zit echter niet zozeer in het digitaal opslaan van de bevindingen, maar in het feit dat alle gegevens in een enkel systeem kunnen worden verzameld, verwerkt en ontsloten.

Een van de valkuilen bij lesobservaties en feedbackgesprekken is dat er vaak veel tijd tussen de lesobservatie en het feedbackgesprek zit. Met een digitale tool gaat er geen tijd verloren aan de verwerking en kunnen leraren snel hun feedback krijgen.

Een digitale tool voor lesobservaties koppelt voor jou direct de verzamelde data, voert waardevolle analyses uit en toont de uitkomsten in een overzichtelijk dashboard. Dit maakt het voor een leidinggevende bijvoorbeeld mogelijk om de laatste observatie af te zetten tegen de vorige, zodat je samen met de leraar kan kijken in hoeverre hij of zij is gegroeid en duidelijk wordt waar verbeterpunten liggen. Dit is niet alleen leuk, het zorgt er bovendien voor dat je heel gericht een feedbackgesprek kan voeren.

Gerard Bouwheer, Teamleider Praktijkonderwijs van De Meerwaarde in Barneveld werkt met de LesobservatieApp en hij verwoordt de meerwaarde daarvan voor hem als volgt: “Het geeft structuur in de begeleiding van docenten. De vragen die in de app voorbijkomen maken heel concreet wat je van een docent verwacht en hoe een goede les eruit moet zien. Juist ook voor de docenten die het goed doen is het een gelegenheid om dit ook inzichtelijk te maken. De ervaring is dat dit erg stimulerend werkt.” 

#4 Je kunt schoolbreed leraren en teams vergelijken en overzichten delen

Omdat alle gegevens in één systeem zijn opgeslagen, is het voor de schoolleiding eenvoudiger om observaties van leraren of teams onderling met elkaar te vergelijken en daarmee op alle niveaus de kwaliteitsontwikkeling binnen een school of binnen het team te volgen.

Met een digitale lesobservatietool is het daarnaast eenvoudig om de analyses binnen de school bijvoorbeeld als pdf uit te wisselen met de geobserveerde docent, met de schoolleiding en andere teams. Dat communiceert niet alleen handig en snel, het oogt ook een stuk professioneler.

We zien ook steeds vaker dat leraren elkaar vragen om eens in de les mee te kijken en gericht feedback te geven. In de LesobservatieApp zit daarom een optie om een observatie alleen voor eigen gebruik op te slaan zodat het ook een tool is die door leraren zelf gebruikt kan worden en die collegiale consultatie bevordert.

Gerard Bouwheer: “Voor mij als teamleider is het grote voordeel dat alle docenten die van elkaar de lessen bezoeken en scoren dat doen volgens een vooraf vastgesteld programma. Het voorkomt wildgroei in wat men vindt of denkt. Het geeft een duidelijke richting aan wat we zien of niet zien. Het gaat om de feiten. Tijdens de nabespreking kan zo heel gericht feedback worden gegeven. Dit draagt sterk bij aan de professionalisering van een team. 

Punt van aandacht; de privacy!

Hoewel digitale lesobservatietools in mijn optiek de toekomst zijn, is er ook een punt van aandacht: de privacy. Want het gaat per slot van rekening om persoonsgevoelige informatie. Waar wordt alles precies opgeslagen, wie kan er bij, hoe is de applicatie beveiligd en hoe worden gegevens beschermd? Het zijn vragen waar je binnen de school goed over moet nadenken. Het vraagt niet alleen om zorgvuldigheid en nauwkeurigheid (die is er met losse papieren natuurlijk ook), maar vooral ook om heldere communicatie: het is zaak dat iedereen erop kan vertrouwen dat de school goed met hun gegevens omgaat.

Uiteindelijk is het doel om veilig met en van elkaar te leren. Bij de ontwikkeling van de LesobservatieApp hebben we daar bij CPS dan ook extra aandacht aan besteed. Zo kunnen scholen zelf bepalen wie toegang krijgt tot welke gegevens, kunnen observaties op 'alleen voor eigen gebruik' worden gezet en worden de data opgeslagen in een van de meest geavanceerde en beveiligde databases ter wereld. Bij het inregelen van de licentie en de bijbehorende managementtool wordt dit goed met de school afgestemd.

Kortom, als goed rekening gehouden wordt met de privacy, bieden digitale lesobservatietools belangrijke voordelen.

Benieuwd hoe de LesobservatieApp werkt?

Ben Stolker, teamcoach bij het Tabor College Hoorn, locatie d'Ampte, is een gebruiker van het eerste uur en was actief betrokken bij het optimaliseren van het gebruik van de LesobservatieApp in de praktijk. In dit blog legt Ben uit hoe hij een les observeert met de app.

Deel dit bericht

Reacties

  1. jef knijnjef knijn Schreef op 15 november 2017 10:08:51

    Zeer handige app, makkelijk in gebruik. Snel resultaten overzicht. na proef periode nu vast abbonement aangevraagd. zeer nuttige tool voor inzicht in de kwaliteit van lessen,didactiek van docenten

  2. Maritha WesthoutMaritha Westhout Schreef op 16 november 2017 10:42:18

    Ik heb de proefversie van de Lesobservatieapp gebruikt voor het observeren in de klas ten behoeve van mijn scriptie. Persoonlijk heb ik dit als zeer handig ervaren. Het fijne eraan is dat je dan concrete gespreksonderwerpen heb voor de feedback.

  3. simone Kesselssimone Kessels Schreef op 30 november 2017 09:19:59

    Dank voor jullie leuke reacties Jef en Maritha! Mooi dat jullie ook enthousiast zijn.

Plaats een reactie

Italic en bold

*Dit is italic*, en _dit ook_.
**Dit is bold**, en __dit ook__.

Links

Dit is een link naar [Procurios](http://www.procurios.nl).

Lijsten

Een lijst met bullets kan worden gemaakt met:
- Min-tekens,
+ Plus-tekens,
* Of een asterisk.

Een genummerde lijst kan worden gemaakt met:
1. Lijst-item nummer 1.
2. Lijst-item nummer 2.

Quote

Onderstaande tekst vormt een quote:
> Dit is de eerste regel.
> Dit is de tweede regel.

Code

Er kan een blok met code worden geplaatst. Door voor de tekst vier spaties te plaatsen, ontstaat een code-block.

(c) 2017 CPS Onderwijsontwikkeling en advies