Sluiten

Zoeken in de website

(T)huiswerkvrij: een systeem met louter winnaars 

(T)huiswerkvrij: een systeem met louter winnaars 

Herkent u deze situatie?  

Fijn, dat jullie er allemaal zijn! We gaan deze les het volgende doen, kijk maar even naar het scherm. Als eerste wil ik met jullie het huiswerk gaan nakijken. Voordat we dit doen wil ik even kijken of dit gemaakt is”. 

“Mijnheer,

  • ik heb het niet kunnen maken, want mijn baantje liep gisteren uit;
  • ik wist niet precies wat ik moest doen;
  • ik snapte het niet;
  • onze hond was ziek en hebben we moeten laten inslapen en toen kon ik mijn huiswerk niet maken.”

Dit zijn dan de leerlingen die nog echt melden dat ze hun huiswerk niet gemaakt hebben. Dan zijn er ook nog leerlingen die tijdens de controle worden betrapt op het niet of onvolledig maken van hun huiswerk. Verder zijn er ook nog leerlingen die dit voor de les van een andere leerling hebben overgeschreven. Kortom: de effectiviteit van het maken van huiswerk is ver te zoeken en dat heeft direct invloed op je lessituatie en de resultaten. Dat steekt je als docent.  

In mijn werk als adviseur begeleid ik enkele scholen die dit probleem hebben aangepakt. Niet in de repressieve sfeer, maar op een positieve en voor de directbetrokkenen, een werkende manier. Deze scholen zijn de overtuiging toegedaan dat (t)huiswerk bij een steeds groter wordende groep leerlingen niet meer werkt. De tot nu toe gebruikelijke manier van: “Jullie moeten dit thuis leren of maken”, is niet meer haalbaar en alleen dit constateren brengt het onderwijs niet verder.  

De scholen, die dit inzicht hebben gekregen, hebben gesteld: We moeten het maken en leren van de leerstof op school laten gebeuren en wel onder begeleiding van de docenten en onderwijsassistenten. Bij deze opvatting kon men niet meer uit de voeten met de bestaande lessentabel en lestijden. Men heeft daartoe het zogenaamde Flexrooster opgezet.  

Het Flexrooster  

  • Het traditionele huiswerk wordt schoolwerk: binnen schooltijd wordt dit gemaakt en geleerd. Langere lessen (70/80/90 minuten). Dit om de instructie, het begeleide inoefenen en de zelfstandige verwerking beter vorm te kunnen geven. Zo komt er ook ruimte voor variatie in werkvormendifferentiatie en samenwerkend leren. 
  • Het moet keuzemogelijkheden voor leerlingen bevatten. Zo moeten de leerlingen bijvoorbeeld uit een aantal van 15 flexuren er bij inschrijving 12 volgen. Zo kan je bijvoorbeeld als leerling weleens een 1e uur vrij houden en dit dan in het laatste uur doen. Er is zo sprake van een bepaalde autonomie en dat werkt positief uit op de motivatie. 
  • Het maken en leren van leerstof van de leerlingen wordt door de leraren op school begeleid en zo kan er aandacht worden besteed aan het ‘leren ‘en het inzetten van leerstrategieën. Ook kan er beter maatwerk worden geboden en leerlingen met achterstanden of die meer uitdaging nodig hebben beter bedienen. 
  • De flexuren (stilte uur, werkuur, vak-begeleidingsuur) worden volgens vaste procedures vormgegeven en door elke begeleider als zodanig uitgevoerd. Er is dus sprake van een voor docenten en leerlingen duidelijke structuur.   

De dagindeling 

Die ziet er op de HBM in Heemstede (een school voor Mavo) als volgt uit:


 *Flexuren bestaan uit de keuze voor een stilte uur, werkuur of een begeleidingsuur.

Consequenties voor leerlingen, ouders en docenten 

Wat betekent dit voor de verschillende partijen die met het onderwijs te maken hebben: 

Voor leerlingen: 

  • Geen schoolwerk thuis
  • Meer keuzevrijheid
  • Minder soorten lessen op een dag
  • Samenwerken met verschillende leerjaren (binnen de flexuren, want hier zitten de leerlingen van verschillende leerjaren door elkaar)
  • Geen boeken mee naar huis (geen zware boekentas meer)
  • Beloning voor leerlingen die een goede inzet tonen
  • Betere resultaten
  • Thuis is thuis, school is school

 Voor de ouders: 

  • Geen extra kosten voor huiswerkbegeleiding
  • Minder begeleiding nodig voor de ouders
  • Thuis is geen spanning rond huiswerk
  • Thuis ruimte voor sociale zaken
  • Thuis is thuis en school is school 

Voor docenten: 

  • Minder lessen op een dag, dus meer aandacht voor de leerlingen
  • Als er een les uitvalt kan deze ingehaald worden in een vakhulpuur
  • Meer expliciete aandacht voor hoe leerlingen kunnen leren (leren leren/leerstrategieën)
  • Betere resultaten

Bijvangst

Voor veel scholen die overgaan tot een flexrooster speelt ook nog het terugdringen van de kansenongelijkheid een rol. Je reduceert de kansenongelijkheid, doordat iedere leerling aandacht krijgt bij het maken en leren. Wanneer dit thuis moet gebeuren kunnen sommige leerlingen begeleid worden door een huiswerkinstituut en andere leerlingen met minder vermogende ouders kunnen dit niet. 

Het systeem kan betiteld worden als een systeem met alleen maar winnaars:

  1. De leerlingen: hebben geen werk thuis
  2. De ouders: hoeven zich geen zorgen te maken over het huiswerk
  3. De docenten: worden niet meer met niet-gemaakt huiswerk geconfronteerd en de impact die dat heeft op de lessen 

Interesse?

Heb je interesse om vrijblijvend met ons van gedachten te wisselen over de mogelijkheden bij jou op school dan nodigen wij je uit met ons contact op te nemen. 

Reacties

  1. a.v.d.Heijden a.v.d.Heijden - 22 mei 2019

    Goede morgen,

    Fijn dat het cps/Carel van der Burg zo enthousiast is over het Flexrooster. Als geestelijk vader en auteur van het boek " Flexroostervo",uitgave Bazalt, stel ik het wel op prijs om als "bron" genoemd te worden. Verder heb ik het idee geregistreerd en geef ik voorlichting vanuit de praktijk vanaf 2003 werken met dit systeem aan scholen en ondersteun ze verder. Nu lijkt het erop dat het CPS dit ook wil gaan doen. Overleg hierover, ook inhoudelijk, lijkt mij zeer gewenst. De bijvangst, gelijke kansen, is essentieel vanuit mijn visie op onderwijs en kan in fase 2 van het systeem nog verder uitgewerkt worden. Ik ben sinds november gepensioneerd, maar nog steeds beschikbaar voor max 3 dagen. Met vriendelijke groet, Alfred van der Heijden

Plaats een reactie

Over de auteur

Burg Carel van der portret kl 0031.jpg

Carel van der Burg

Carel is adviseur bij CPS en traint o.a. scholen en teams bij het ontwikkelen van een taalrijke didactiek in de lessen.

Bekijk profiel

Gratis inspiratie, kennis en updates

Ontvang elke maand de nieuwste blogs met tips en waardevolle kennis, nieuwtjes, artikelen, ebooks en inzichten automatisch in uw mailbox.

Meld mij aan