Blogs over het onderwijs

Het Edith Stein College in Den Haag is een diverse school met ruim 1000 leerlingen van 81 nationaliteiten. Naast de internationale schakelklas (ISK), biedt de school onderwijs voor mavo, havo en vwo aan. Differentiatie in de les is al jaren een belangrijk thema. Ik sprak hierover met Marjolein Verheij, conrector onderwijs.

Marjan Schutmaat en Erik Kastenberg zijn allebei mentor in de bovenbouw van het Carmel College Salland in Raalte. Marjan geeft daarnaast wiskunde en Erik scheikunde. Zelfregie, zelfregulering en eigenaarschap zijn onderwerpen die vaak aan de orde komen in hun gesprekken. ‘Maar hoe leren leerlingen die vaardigheden eigenlijk?’, vroegen zij zich af. Vanuit die vraag volgden zij de driedaagse training Werken met de 7 gewoonten in het mentoraat. Een training waar niet alleen zij zelf, maar ook hun collega’s en leerlingen inmiddels veel aan hebben.

De toename in de instroom van anderstalige kleuters wordt door veel onderbouwteams als een enorme uitdaging ervaren. Want hoe maak je contact met kleuters die nog geen of nauwelijks Nederlands spreken? En hoe ga je om met de veelvoud aan moedertalen van de kinderen op je groep?

Youri, een kleuter van net 4 jaar, roept iets tijdens de inloop dat lijkt op het woord ‘pinguïn’. Maar hij voelt zich als een roepende in de woestijn, zo lijkt het. Thuis levert dit woord hem altijd veel aandacht en plezier op. Vooral papa lacht altijd hardop wanneer hij het zegt. Daarom zegt hij het woord ook geregeld. Hier in de kleutergroep lijkt het of niemand hem begrijpt. Onderwijsassistent Sanne doet wel haar uiterste best. De schoolcontext van alledag gecombineerd met Youri’s onduidelijke uitspraak maakt het lastig het woord goed te vangen. Ze herhaalt vertwijfeld wat ze denkt te horen en zegt ‘penwen?’ en volgt zijn blik. 

Een goed begin is het halve werk, toch? De start van de reken-wiskundeles is een belangrijk moment om leerlingen te prikkelen en de focus voor de les aan te brengen. Voor veel (potentieel) sterke rekenaars blijkt de start van de reken-wiskundeles vaak onvoldoende uitdagend, waardoor zij niet geprikkeld en gemotiveerd worden om aan de slag te gaan. Hoe zorg je voor een goede start van je reken-wiskundeles, waarin óók de (potentieel) sterke rekenaars zich aangesproken en uitgedaagd voelen?

De Staat van het Onderwijs 2025 biedt een actuele analyse van de staat van het Nederlandse onderwijs. Veel thema’s zijn herkenbaar uit voorgaande jaren, maar dit jaar vallen vooral de thema's burgerschap en onbenut potentieel op. Daarnaast wordt ook de reflectieve houding van de Onderwijsinspectie benadrukt – naar het veld én naar zichzelf. In deze reflectie zetten we de belangrijkste bevindingen op een rij, met oog voor wat goed gaat én wat ons als onderwijsprofessionals nog te doen staat.

Hoe creëer je een klas waarin leerlingen niet alleen spreken, maar écht in dialoog gaan? In een tijd waarin meningen op sociale media binnen seconden verharden en discussies vaak zwart-wit worden gevoerd, is de klas een cruciale oefenplek voor kritisch denken en gespreksvaardigheid. Veel docenten merken dat het steeds lastiger wordt om gesprekken over burgerschapsonderwerpen goed te begeleiden: leerlingen nemen standpunten in zonder deze écht te bevragen, of vermijden bepaalde gesprekken helemaal. Ook maken leerlingen steeds vaker gebruik van informatie die ze online vinden en nemen dit direct voor waar aan. Hoe zorg je als docent voor een veilig klimaat waarin leerlingen leren luisteren, vragen stellen en genuanceerd formuleren?

Docenten Aranka en Arjan van scholengemeenschap Parmant Joris in Eindhoven werkten samen met een groep collega’s uit verschillende vaksecties aan concrete formatieve toepassingen voor hun lessen. Dit deden ze onder begeleiding van trainer en adviseur Meike Berben. In dit artikel delen ze inspirerende voorbeelden, vertellen ze hoe ze verder willen met formatief handelen en geven ze tips aan docenten die ermee aan de slag willen.