Blogs

Op de Groeneveldschool in Venlo besloot het team aan de slag te gaan met de 7 gewoonten van Covey: een methode voor het aanleren van belangrijke levensvaardigheden. Monique van de Koppel, een ervaren leerkracht deelt haar ervaringen met het implementeren van het Leader in Me-programma in haar taalklas.

Het Edith Stein College in Den Haag is een diverse school met ruim 1000 leerlingen van 81 nationaliteiten. Naast de internationale schakelklas (ISK), biedt de school onderwijs voor mavo, havo en vwo aan. Differentiatie in de les is al jaren een belangrijk thema. Ik sprak hierover met Marjolein Verheij, conrector onderwijs.

Marjan Schutmaat en Erik Kastenberg zijn allebei mentor in de bovenbouw van het Carmel College Salland in Raalte. Marjan geeft daarnaast wiskunde en Erik scheikunde. Zelfregie, zelfregulering en eigenaarschap zijn onderwerpen die vaak aan de orde komen in hun gesprekken. ‘Maar hoe leren leerlingen die vaardigheden eigenlijk?’, vroegen zij zich af. Vanuit die vraag volgden zij de driedaagse training Werken met de 7 gewoonten in het mentoraat. Een training waar niet alleen zij zelf, maar ook hun collega’s en leerlingen inmiddels veel aan hebben.

De toename in de instroom van anderstalige kleuters wordt door veel onderbouwteams als een enorme uitdaging ervaren. Want hoe maak je contact met kleuters die nog geen of nauwelijks Nederlands spreken? En hoe ga je om met de veelvoud aan moedertalen van de kinderen op je groep?

Youri, een kleuter van net 4 jaar, roept iets tijdens de inloop dat lijkt op het woord ‘pinguïn’. Maar hij voelt zich als een roepende in de woestijn, zo lijkt het. Thuis levert dit woord hem altijd veel aandacht en plezier op. Vooral papa lacht altijd hardop wanneer hij het zegt. Daarom zegt hij het woord ook geregeld. Hier in de kleutergroep lijkt het of niemand hem begrijpt. Onderwijsassistent Sanne doet wel haar uiterste best. De schoolcontext van alledag gecombineerd met Youri’s onduidelijke uitspraak maakt het lastig het woord goed te vangen. Ze herhaalt vertwijfeld wat ze denkt te horen en zegt ‘penwen?’ en volgt zijn blik. 

Een goed begin is het halve werk, toch? De start van de reken-wiskundeles is een belangrijk moment om leerlingen te prikkelen en de focus voor de les aan te brengen. Voor veel (potentieel) sterke rekenaars blijkt de start van de reken-wiskundeles vaak onvoldoende uitdagend, waardoor zij niet geprikkeld en gemotiveerd worden om aan de slag te gaan. Hoe zorg je voor een goede start van je reken-wiskundeles, waarin óók de (potentieel) sterke rekenaars zich aangesproken en uitgedaagd voelen?

De Staat van het Onderwijs 2025 biedt een actuele analyse van de staat van het Nederlandse onderwijs. Veel thema’s zijn herkenbaar uit voorgaande jaren, maar dit jaar vallen vooral de thema's burgerschap en onbenut potentieel op. Daarnaast wordt ook de reflectieve houding van de Onderwijsinspectie benadrukt – naar het veld én naar zichzelf. In deze reflectie zetten we de belangrijkste bevindingen op een rij, met oog voor wat goed gaat én wat ons als onderwijsprofessionals nog te doen staat.

Hoe creëer je een klas waarin leerlingen niet alleen spreken, maar écht in dialoog gaan? In een tijd waarin meningen op sociale media binnen seconden verharden en discussies vaak zwart-wit worden gevoerd, is de klas een cruciale oefenplek voor kritisch denken en gespreksvaardigheid. Veel docenten merken dat het steeds lastiger wordt om gesprekken over burgerschapsonderwerpen goed te begeleiden: leerlingen nemen standpunten in zonder deze écht te bevragen, of vermijden bepaalde gesprekken helemaal. Ook maken leerlingen steeds vaker gebruik van informatie die ze online vinden en nemen dit direct voor waar aan. Hoe zorg je als docent voor een veilig klimaat waarin leerlingen leren luisteren, vragen stellen en genuanceerd formuleren?

Docenten Aranka en Arjan van scholengemeenschap Parmant Joris in Eindhoven werkten samen met een groep collega’s uit verschillende vaksecties aan concrete formatieve toepassingen voor hun lessen. Dit deden ze onder begeleiding van trainer en adviseur Meike Berben. In dit artikel delen ze inspirerende voorbeelden, vertellen ze hoe ze verder willen met formatief handelen en geven ze tips aan docenten die ermee aan de slag willen.

Een effectieve les vraagt om een bewuste didactische aanpak. Maar welke keuzes maak je als school? Hoe zorg je ervoor dat het team een gezamenlijk beeld heeft van wat een goede les is? En hoe maak je dit consistent zichtbaar in de lessen? Om hierop een antwoord te vinden, besluiten directeur Daniëlle en teamleider onderwijs Corinne, van IKC Het Balkon, een begeleidingstraject met CPS te starten rondom ‘De effectieve les’. Samen gaan we onderzoeken hoe een effectieve les er voor hen op school uitziet. Met het uiteindelijke doel: een gedeeld kader ontwikkelen voor meer eenheid en structuur in de lessen.

Nederland heeft te maken met een leescrisis: onze leerlingen presteren internationaal ondermaats. Willen we deze leescrisis echt aanpakken, dan moeten de lessen tekstbegrip volledig op de schop en moeten we teksten opnieuw gaan zien als spannende, inspirerende schatkamers vol kennis en inzichten. Dit vraagt om een andere benadering: teksten diep doorgronden, herhaaldelijk lezen of beluisteren, steeds met een ander doel.

Het is bewezen dat samenwerking tussen school en ouders zorgt voor betere leerresultaten bij kinderen. Maar hoe werk je goed samen met ouders die de Nederlandse taal niet machtig zijn? 

Het aantal meertalige leerlingen neemt toe. Deze groep is enorm divers: van nieuwkomers tot leerlingen die wel in Nederland zijn geboren maar tweetalig worden opgevoed of leerlingen die een dialect spreken. Lange tijd werd alleen het Nederlands geaccepteerd als de te gebruiken taal in de school. 

Marijke Kieboom en Ruud van Geene zijn directeuren van IKC De Vaart in Ter Aar, een basisschool met ruim 500 leerlingen. Het directieduo nam in het voorjaar van 2024 deel aan de tweedaagse training Ouderbetrokkenheid voor schoolleiders bij CPS. Naar aanleiding daarvan hebben ze samen met het team en ouders geanalyseerd wat goed ging in de samenwerking en wat beter kon. Direct na de zomer konden ze het geleerde in praktijk brengen en gaven ze de samenwerking met ouders een flinke impuls.

Wisbordjes, je vindt ze tegenwoordig in bijna iedere klas. Het idee is eenvoudig: leerlingen schrijven hun antwoord op het bordje, de bordjes worden omhoog gehouden en de leerkracht ziet direct wie het antwoord goed heeft en wie niet. Wisbordjes worden vaak geassocieerd met formatief handelen, omdat je snel zicht krijgt op de voortgang van je leerlingen. Ze lijken een ideaal hulpmiddel voor het controleren van begrip tijdens de les. Maar ben je door het gebruik van wisbordjes ook écht formatief aan het handelen?

Voorlezen is veel meer dan een gezellige activiteit; het is een essentieel onderdeel van de taalontwikkeling van kinderen. Door voor te lezen vergroten kinderen hun woordenschat en algemene kennis. Het stimuleert hun fantasie, helpt hen een goed taalgevoel te ontwikkelen en versterkt tegelijkertijd de band tussen voorlezer en luisteraar. Bovendien zorgt voorlezen voor onvergetelijke momenten van plezier en verbondenheid voor jong en oud.