Blogs over het onderwijs

De kwaliteit van een les wordt grotendeels bepaald door het geven van effectieve instructie. Uit allerlei onderzoeken blijkt dat lessen die volgens het Directe Instructiemodel gegeven worden een positief effect kunnen hebben op de leerresultaten van leerlingen, in het bijzonder bij leerlingen met een leerachterstand.1 Door leerstof stapsgewijs aan te bieden, helder uit te leggen, voor te doen, te oefenen en regelmatig te controleren of leerlingen de stof begrijpen, krijgen zij een stevige basis om nieuwe kennis en vaardigheden te ontwikkelen. Er zijn meerdere varianten van het Directe Instructiemodel: ADI, EDI en IGDI, met elk hun eigen accenten. Wat houden deze modellen in en welk model zet je wanneer in?

Wortschatz, vocabulary, vocabulaire, vocabulario… Welke vreemde taal je ook geeft, woordenschat heeft daarbinnen een plek. Terecht: zonder woorden kun je een taal niet begrijpen of gebruiken. Maar goed woordenschatonderwijs gaat verder dan woordjes stampen. Een woord kennen betekent niet alleen dat je de vertaling kunt geven. Leerlingen moeten woorden herkennen wanneer ze lezen of luisteren, begrijpen wat ze in een bepaalde context betekenen én ze uiteindelijk zelf kunnen gebruiken als ze spreken of schrijven. Daarmee bouwen leerlingen hun taalvaardigheid uit én hun kennis van de wereld. En juist die samenhang tussen taal en kennis verdient in de MVT-les meer aandacht.

De Nederlandse klassen worden steeds diverser. Leerlingen groeien op met verschillende talen, culturele achtergronden en tradities. Toch overheerst op veel scholen nog impliciet de gedachte dat iedereen op dezelfde manier leert en communiceert. Meertaligheid wordt te vaak gezien als een probleem dat opgelost moet worden, terwijl juist daarin een rijke bron van kennis en verbinding schuilt.

Van 30 september tot en met 11 oktober 2026 staat de Kinderboekenweek in het teken van Spot aan! Een thema dat uitnodigt om verhalen tot leven te brengen: op het podium, in de klas én thuis. Een mooi moment om niet alleen kinderen enthousiast te maken voor boeken, maar ook ouders te laten ervaren hoeveel plezier en taalontwikkeling samenkomen in voorlezen.

Er is een nieuw maatschappelijk probleem dat via TikTok, YouTube en de smartphone de school binnenwandelt. Dit keer heet het de manosphere. En bijna automatisch volgt dezelfde reflex: wat moet de school hiermee? En kort daarna: kan de mentor hier niet iets mee?

Hoe geef je taalonderwijs zo vorm dat leerlingen niet alleen beter leren teksten begrijpen, maar ook meer eigenaarschap ontwikkelen, gemotiveerd blijven en betekenisvol leren? Op EBS De Parel in Amersfoort stond precies die vraag centraal. De school werkte de afgelopen jaren aan een stevige visie op taalonderwijs, waarin de doorgaande lijn, doelbewustzijn, kennisrijkheid en professionele ruimte samenkomen.

Veel leerlingen vinden schrijven lastig. Dat is inmiddels wel bekend. Maar de vraag is natuurlijk of daar iets aan te doen is, en zo ja, hoe dan. Om die vraag te beantwoorden, is het eerst belangrijk om scherper te kijken naar wat schrijven en schrijfvaardigheid eigenlijk is.

Onlangs is de geheel herziene editie van mijn boek ‘Differentiëren is te leren’ (vo/mbo) verschenen. Dit boek, dat al ruim 30.000 keer verkocht is, vormt al meer dan een decennium een belangrijke inspiratiebron voor docenten in het vo en mbo. Ook heeft het een vaste plaats op de literatuurlijst van verschillende lerarenopleidingen. Het thema differentiëren staat zeker niet stil; wat zijn de nieuwste en beste tips? In dit blog licht ik een tipje van de sluier op!