Blogs over het onderwijs

In mijn trainingen zie ik helaas steeds vaker vermoeidheid, stress en frustratie. Niet alleen bij starters, maar ook bij mentoren die al meerdere jaren op de teller hebben staan. Alle casuïstiek die we bespreken is natuurlijk vertrouwelijk, maar steeds vaker voel ik mij genoodzaakt uit mijn rol als trainer te stappen en ongevraagd advies aan de schoolleiding te geven.  

Je wilt leerlingen iets leren, maar je wilt ook dat ze zelf tot inzicht komen. Dat ze vragen stellen, verbanden leggen en de wereld om hen heen onderzoeken. In veel scholen krijgt onderzoekend leren daarom steeds meer aandacht. Tegelijkertijd roept dit ook vragen op: wat leren mijn leerlingen hier nu precies van? En hoe zorg ik dat onderzoekend leren niet alleen motiverend is, maar ook leidt tot verdiepend begrip? De kracht van onderzoekend leren zit niet in het loslaten van instructie, maar juist in het doordacht begeleiden van het leerproces.

Jaarlijks overhandigt de Inspectie van het Onderwijs het rapport De Staat van het Onderwijs aan de minister van OCW. Daarbij wordt stilgestaan bij onderwijskwaliteit en wat er speelt in het Nederlandse onderwijsveld. Wat gaat goed, waar maken we ons zorgen over en wat vraagt nu echt onze aandacht? Vorig jaar lag de nadruk sterk op de basisvaardigheden en kansengelijkheid. Die thema’s zijn er nog steeds. Maar dit jaar valt nog iets anders op: de rol van de schoolleider als onderwijskundig leider krijgt een veel nadrukkelijkere plek. 

20 november is UNESCO wereldfilosofiedag. Tijd om stil te staan bij de plek van filosofie in het onderwijs. 

Heerlijk die zomer: álle mogelijkheden voor buitenspel en natuurspel in de kinderopvang. Natuur biedt een krachtige context voor spel en leren bij het jonge kind. Dat is goed voor de ontwikkelkansen van het kind maar ook een mooie belofte voor later. Natuur, natuurspel en spelen met natuurlijke materialen zijn voor jonge kinderen zó prikkelend en stimulerend dat de ontwikkelkansen je als begeleider haast in de schoot geworpen worden. Of je nou beschikt over een riante buitenruimte, of betegeld plaatsje midden in de stad.

Zelfregulering, eigenaarschap en zelfregie, dat verwachten we van onze leerlingen. Maar hoe leren ze deze vaardigheden? Docenten zoeken hiervoor aanknopingspunten. Mentoren Marjan Schutmaat en Erik Kastenberg van het Carmel College in Raalte vonden die in de 7 gewoonten van Covey. Na de CPS-training Werken met de 7 gewoonten in het mentoraat passen ze de gewoonten zelf toe, leven het dus voor en geven er ook les over.

Op de Groeneveldschool in Venlo besloot het team aan de slag te gaan met de 7 gewoonten van Covey: een methode voor het aanleren van belangrijke levensvaardigheden. Monique van de Koppel, een ervaren leerkracht deelt haar ervaringen met het implementeren van het Leader in Me-programma in haar taalklas.

Marjan Schutmaat en Erik Kastenberg zijn allebei mentor in de bovenbouw van het Carmel College Salland in Raalte. Marjan geeft daarnaast wiskunde en Erik scheikunde. Zelfregie, zelfregulering en eigenaarschap zijn onderwerpen die vaak aan de orde komen in hun gesprekken. ‘Maar hoe leren leerlingen die vaardigheden eigenlijk?’, vroegen zij zich af. Vanuit die vraag volgden zij de driedaagse training Werken met de 7 gewoonten in het mentoraat. Een training waar niet alleen zij zelf, maar ook hun collega’s en leerlingen inmiddels veel aan hebben.